Kvadrato (geometrio)
Kvadrato kun flanko a kaj diagonalo d
Kvadrato (aŭ regula kvarlatero) estas geometria figuro kun 4 egalaj lateroj kaj 4 egalaj anguloj. Ĝi estas speciala kvarlatero, kaj estas samtempe rektangulo kaj rombo.
Kvadrato estas samtempe 2-hiperkubo (aŭ alivorte 2-dimensia hiperkubo) kaj 2-kruco-hiperpluredro (aŭ alivorte 2-dimensia kruco-hiperpluredro).
Kvadrato havas jenajn ecojn:
- la kvar lateroj havas la saman longon
- la kvar internaj anguloj egalas: ili ĉiuj estas 90°
- ĝi havas kvar simetriaksojn: la du mezortantoj kaj la du diagonaloj
- la du diagonaloj havas la saman longecon, duonigas unu la alian kaj ortas unu al la alia
- la sekcipunkto de la diagonaloj estas la centro de la ĉirkaŭcirklo kaj de la encirklo de la kvadrato: La kvadrato do estas kaj kordokvarlatero kaj tangentokvarlatero.
| Formuloj de la kvadrato | ||
|---|---|---|
Longo de latero | a{displaystyle a,} | |
Areo | A=a2{displaystyle A,=,a^{2}} | |
Perimetro | u=4⋅a{displaystyle u,=,4cdot a} | |
Longo de diagonalo | d=a⋅2{displaystyle d,=,acdot {sqrt {2}}} | |
Radiuso de la ĉirkaŭcirklo | r=a2⋅2=a2{displaystyle r,=,{frac {a}{2}}cdot {sqrt {2}}={frac {a}{sqrt {2}}}} | |
Radiuso de la encirklo | r=12⋅a{displaystyle r,=,{frac {1}{2}}cdot a} | |
Vidu ankaŭ |
| ||||||
| ||||||
Plurlateroj |
|---|
Triangulo | Kvarlatero (vd. ankaŭ Kvadrato) | Kvinlatero | Seslatero | Seplatero | Oklatero | Naŭlatero | Deklatero | Dekunulatero | Dekdulatero | 13-latero | 15-latero | Dekseslatero | Dekseplatero | Dudeklatero | 24-latero | Trideklatero | 257-latero | 65537-latero | Milionlatero |
| (vd. ankaŭ: Regula plurlatero, Konveksa plurlatero, Steloplurlatero) |
